۱۵ژوئیه ۲۰۲۵ - بر اساس مطالعه ی ارائه ‌شده در نشست سالانه انجمن غدد درون ‌ریز(ENDO 2025)  در سان‌ فرانسیسکو، کالیفرنیا، یک ابزار نوین مبتنی بر هوش مصنوعی برای ردیابی شبکیه ی چشم می‌ تواند تصاویر شبکیه را با دقتی نزدیک به 100 درصد و در کمتر از یک ثانیه تحلیل کند. پژوهشگران معتقدند این یافته ‌ها نوید غربالگری ‌های نجات‌ بخش بینایی برای رتینوپاتی دیابتی و سایر بیماری‌ های چشمی را می ‌دهد؛ غربالگری‌ هایی سریع، مقرون ‌به‌ صرفه و قابل ‌دسترسی برای مردم سراسر جهان.

این ابزار با نام "ردیاب هوشمند موبایلی شبکیه چشم "(SMART)، از الگوریتم ‌های پیشرفته یادگیری عمیق برای تحلیل سریع و دقیق تصاویر فوندوس شبکیه بهره می ‌برد و روی دستگاه‌ های دارای اینترنت از جمله گوشی ‌های هوشمند ساده نیز قابل اجرا است. این برنامه هوشمند به چشم ‌پزشکان کمک می ‌کند تا غربالگری بیماران را به ‌صورت مؤثرتری انجام دهند، به پزشکان مراقبت‌ های اولیه اجازه می ‌دهد تا معاینه ی چشم را در ویزیت ‌های معمول بگنجانند، و ارزیابی ‌های با کیفیت از شبکیه را به مناطق فاقد خدمات تخصصی چشم ‌پزشکی گسترش می ‌دهد.

رتینوپاتی دیابتی، که یکی از دلایل اصلی نابینایی قابل پیشگیری است، بیش از ۱۰۰میلیون نفر را در سراسر جهان تحت ‌تأثیر قرار داده و با افزایش شیوع دیابت جهانی، این رقم رو به رشد است.

دو پژوهشگر به نام‌ های رامیا الانگووان و کوین الانگووان از مؤسسه AIM Doctor در هوستون تگزاس، چند هزار تصویر شبکیه ی ناشناس از مجموعه‌ داده های متعدد و متنوع از شش قاره تهیه کردند. این تصاویر برای آموزش و اعتبارسنجی مدل ‌های یادگیری عمیق استفاده شد؛ مدل ‌هایی که توانایی تشخیص و درجه‌ بندی رتینوپاتی دیابتی را با دقت بیش از ۹۹درصد و در کمتر از یک ثانیه دارند. همچنین این ردیاب قادر به تشخیص تمایز بین رتینوپاتی دیابتی و سایر بیماری ‌های مشابه چشمی بود.

متخصصان مراقبت سلامت از مؤسسات بین‌المللی مختلف نیز به‌ صورت مستقل، اعتبار و کاربردپذیری این ابزار را تأیید کردند، که بر قابلیت استفاده جهانی آن تأکید دارد.

الانگووان کریشنان، مربی ارشد این پروژه از AIM Doctor، گفت: «با دموکراتیزه ‌کردن مراقبت چشمی از طریق فناوری موبایلی قابل ‌دسترس در سطح جهانی، این نوآوری توانایی غربالگری میلیاردها نفر را دارد؛ اقدامی که می ‌تواند نابینایی ناشی از رتینوپاتی دیابتی را کاهش داده و سیستم‌ های ارائه خدمات درمانی را متحول کند. این تحقیق ثابت می‌ کند که هوش مصنوعی می ‌تواند نیرویی برای انجام کارهای خیر و نیک باشد، با پرکردن شکاف ‌های مراقبتی و دادن امید به میلیون ‌ها نفر که در معرض خطر از دست دادن بینایی هستند».

منبع:

https://www.news-medical.net/news/20250715/Novel-AI-powered-retina-tracker-detects-eye-disease-in-under-one-second.aspx